این کتاب به عنوان رساله و راهنمایی برای مقاله نویسی نوشته شده‌است. در مقدمه این کتاب از زبان نویسنده نوشته شده که: “در دهه‌های اخیر با پیدا شدن نشریه‌ها و روزنامه‌های فراوان، تأسیس گروه‌های مختلف علوم و علوم انسانی در دانشگاه‌ها و طرح مباحث سیاسی، دینی و اجتماعی تازه و بحث انگیز مقاله نویسی هم پا به پای کمیت آن بالا رفته باشد محل تأمل است. انگیزه من در نوشتن این رساله بیشتر محصول تأملی است که این سال‌ها در خواندن و داوری مقاله‌ها کرده ام.” همچنین در این باره گفته است: “وقتی دبیرستان بودم دانش آموزان دنبال انشایی می‌گشتند که به درد هر موضوعی بخورد. جمله معروف ” البته واضح و مبرهن است که اگر قدری درباره این موضوع پرفایده فکر کنیم” و ” پس از این موضوع پرفایده نتیجه می‌گیریم که …” یادگار همان دوران است. آن روزها از این ماجرا خنده‌ام می‌گرفت اما حالا مثل اینکه خودم هم در این رساله می‌خواهم همین کار را بکنم. دستورهایی صادر کنم برای نوشتن هر مقاله. مگر می‌شود برای مقاله‌ای که پهلو به اثر هنری می‌زند و مقاله تحقیقی و علمی دستورهای واحدی داد؟ اما اگر بگوییم در همه انواع مقاله‌ها، حتی مقاله‌های هنری اصل‌هایی هست که باید رعایت کرد، اغراق نکرده‌ایم. از این گذشته مقاله‌های علمی، تحقیقی و فلسفی را هم می‌توان با رعایت اصل‌ها و دستورهایی رغبت انگیز و خواندنی کرد و دست کم این که آن‌ها را از نقص‌های چشمگیری که دامنگیر اغلب مقاله‌های فارسی است در امان داشت.”